Petunia ogrodowa

Świeżo kupiona petunia ogrodowa z sześciopaka w szkółce zwykle już kwitnie i będzie kwitła niemal bez przerwy od posadzenia aż do pierwszych ostrych przymrozków, jeśli zapewnimy jej pełne słońce, regularne podlewanie i comiesięczne nawożenie. Mimo lekko pomidorowego zapachu rozgniecionych liści, Petunia ×atkinsiana to gatunek, który nigdzie nie rośnie dziko: jest to złożona mieszaniec ogrodowy, a każda odmiana sprzedawana dziś, od zwartych roślin rabatowych po zwisające serie balkonowe, pochodzi z tego samego krzyżówki. Niemal wszędzie zachowuje się jak roślina jednoroczna, ginąc przy pierwszym mrozie, i tylko w najłagodniejszych klimatach przetrwa na zewnątrz cały rok. Najważniejsza rzecz, jaką warto wiedzieć przed posadzeniem, to fakt, że potrzebuje więcej słońca i bardziej regularnego podlewania, niż większość ogrodników spodziewa się po niewielkiej roślinie rabatowej.

Mieszaniec, a nie gatunek dziki

Petunia ×atkinsiana to zaakceptowana nazwa (GBIF) dla złożonego roju hybrydowego wyhodowanego z dwóch dzikich gatunków południowoamerykańskich: Petunia axillaris, białej, pachnącej wieczorem petunii pochodzącej z terenów od południowej Brazylii po centralną Argentynę, oraz Petunia integrifolia, mniejszego gatunku o fioletowo-purpurowych kwiatach, rodzimego dla południowej Brazylii, Urugwaju i północno-wschodniej Argentyny. Szkółki i starsze publikacje zwykle sprzedają ją pod synonimem Petunia ×hybrida - ta sama roślina, inna etykieta. Ponieważ jest mieszańcem, a nie gatunkiem dzikim, praktycznie nie ma własnego naturalnego zasięgu, jedynie pochodzenie ogrodowe i hodowlane sięgające dziewiętnastowiecznych brytyjskich i francuskich hodowców, którzy skrzyżowali oba gatunki rodzicielskie.

To, co kupujemy w centrum ogrodniczym, dzieli się na kilka praktycznych grup, a nie botanicznych podgatunków. Odmiany grandiflora mają największe, najbardziej pofalowane pojedyncze kwiaty i najszybciej niszczeją podczas ulewnego deszczu. Odmiany multiflora oferują mniejsze kwiaty za to w znacznie większej liczbie i o wiele lepiej znoszą trudną pogodę. Zwarte, kopulaste i zwisające serie hodowane z myślą o koszach wiszących i okrywach gruntu to te, które w pełni lata przelewają się przez murki i skrzynki balkonowe. Wszystkie należą wciąż do Petunia ×atkinsiana, różnią się jedynie pokrojem, pod kątem którego były selekcjonowane.

Światło i wybór stanowiska

Zapewnij jej pełne słońce, sześć lub więcej godzin bezpośredniego światła dziennie. Zniesie od dwóch do sześciu godzin lekkiego cienia, ale liczba kwiatów wyraźnie spadnie, a pędy będą się wyciągać i cienieć w poszukiwaniu światła. Dobrze sprawdzi się na słonecznej rabacie, w koszu wiszącym pod otwartym niebem, w skrzynce balkonowej od strony południowej lub w dużej donicy na jasnym tarasie. Wybierz miejsce osłonięte od silnego, wysuszającego wiatru - cienkie pędy petunii i duże kwiaty łatwo się uszkadzają na odsłoniętych stanowiskach, a wiatr znacznie szybciej wysusza donice, niż większość ogrodników się spodziewa.

Podlewanie bez zatapiania rośliny

Ustabilizowane petunie w gruncie potrzebują mniej więcej 2,5 do 5 centymetrów wody co siedem do dziesięciu dni, podawanej jako głębokie moczenie, a nie częste, płytkie podlewanie; zbyt częste, delikatne podlewanie uczy korzenie pozostawać płytko i czyni całą roślinę mniej odporną podczas upałów. Podlewaj u podstawy, a nie z góry, gdy tylko to możliwe: mokre kwiaty i liście stojące wilgotne przez noc to prosta droga do szarej pleśni i zgorzeli płatków w wilgotną pogodę. Donice i kosze wiszące wysychają znacznie szybciej niż grunt ogrodowy ze względu na małą objętość podłoża i stałe działanie powietrza, dlatego w ciepłe dni sprawdzaj je codziennie, zamiast trzymać się stałego harmonogramu ogrodowego.

Gleba, doniczkowanie i nawożenie

Petunie lubią lekką, przepuszczalną glebę o umiarkowanej żyzności i pH około 6,0-7,0. Znoszą dość ubogie podłoże, o ile drenaż jest dobry - podtopione korzenie to znacznie większy problem niż uboga gleba. Na ciężkiej glinie lub w nisko położonych, stale wilgotnych rabatach rozwiązaniem jest podwyższona grządka lub usypany rządek. Przez cały sezon wzrostu nawoź co miesiąc zbilansowanym nawozem, by podtrzymać obfite, nieprzerwane kwitnienie, dla którego uprawia się tę roślinę. Rośliny w donicach i koszach są podlewane częściej, co szybciej wypłukuje składniki odżywcze z podłoża, dlatego zwykle potrzebują częstszego nawożenia niż ta sama odmiana posadzona w rabacie.

Przycinanie i usuwanie przekwitniętych kwiatów dla nieprzerwanego kwitnienia

Przytnij wierzchołek wzrostu o mniej więcej 2,5 centymetra przed posadzeniem lub wkrótce po nim. Może się to wydawać nierozsądne przy roślinie, która już kwitnie, ale wymusza rozgałęzianie boczne i daje pełniejszą, dłużej kwitnącą roślinę zamiast kilku wybujałych pędów. Zasady usuwania przekwitniętych kwiatów zależą od odmiany: odmiany wielkokwiatowe i pełnokwiatowe przestają wytwarzać nowe pąki, jeśli zostawimy na nich przekwitnięte kwiaty, więc trzeba je regularnie odrywać przez cały sezon. Wiele mniejszokwiatowych odmian zwisających i typu multiflora sprzedawanych dziś jest wyhodowanych jako samooczyszczające się, samodzielnie zrzucające przekwitnięte kwiaty, i można je pielęgnować z mniejszym nakładem pracy.

Szkodniki i choroby

Mszyce i pchełki ziemne to najczęstsze problemy z owadami, oba można opanować mocnym strumieniem wody lub mydłem insektobójczym, zanim ich liczba wzrośnie. Ślimaki nagie i winniczki atakują młode sadzonki, zwłaszcza w wilgotną wiosenną pogodę. Jeśli chodzi o choroby, uważaj na zgniliznę korzeni i szarą pleśń, obie związane z mokrą glebą, słabym przepływem powietrza lub podlewaniem z góry, a niektóre nazwane odmiany wykazują wyraźnie słabą odporność na zgniliznę korzeni i szyjki korzeniowej wywoływaną przez phytophthorę na podmokłym podłożu. Zdarza się też wirus mozaiki tytoniu, rozpoznawalny po pstrych, zdeformowanych młodych liściach - nie ma na niego lekarstwa, więc zainfekowaną roślinę należy usunąć i wyrzucić, a nie kompostować.

Czy petunia ogrodowa jest byliną? Mrozoodporność i zimowanie

Petunia ogrodowa ma ocenę mrozoodporności RHS H2, znosi temperatury do około 1-5 stopni Celsjusza, ale ginie przy ostrym mrozie, dlatego niemal wszędzie uprawia się ją jako roślinę jednoroczną o niepełnej mrozoodporności, sadzoną po ostatnich przymrozkach. Tylko w strefach mrozoodporności USDA od 10a do 11b przetrwa na zewnątrz przez cały rok jako prawdziwa bylina o obniżonej odporności, bez prawdziwego zimowego spoczynku. Zimowanie ulubionej rośliny w domu, w jasnym, wolnym od mrozu miejscu jest możliwe, przy oszczędnym podlewaniu w czasie spowolnionego wzrostu, ale większość ogrodników po prostu zaczyna od nowa z nasion lub sadzonek szkółkarskich co wiosnę, ponieważ nazwane odmiany mieszańcowe nie odtwarzają się wiernie z własnych nasion.

Petunia ogrodowa a bezpieczeństwo zwierząt domowych

Mimo że należy do rodziny psiankowatych razem z pomidorem i ziemniakiem, co budzi niepokój niektórych właścicieli zwierząt, ASPCA klasyfikuje petunię jako nietoksyczną dla kotów, psów i koni. To jedna z niewielu naprawdę bezpiecznych dla zwierząt kwitnących roślin rabatowych do ogrodu lub tarasu dzielonego ze zwierzętami, choć jak przy każdej roślinie, warto oduczać zwierzęta nawyku ogryzania całego wiszącego kosza.